wtorek, 20 stycznia 2015

Z CZEGO WYNIKAJĄ OPÓŹNIENIA MOWY U DZIECI?


Tydzień temu pisałam o etapach rozwoju mowy. Tak jak obiecałam dzisiaj wracam z postem  o czynnikach mających wpływ na opóźnienie lub wady wymowy dziecka. Dowiecie się  m. in. jak smoczki i jedzenie wpływa na aparat mowy i jakie czynniki środowiskowe jak i wrodzone wpływają na jaj dalszy rozwój. 


Ach te smoczki!


Smoczki przyczyniają się w dużym stopniu do powstania wad wymowy a także jej opóźnienia. Dziecko, które korzysta ze smoczka nadmiernie się ślini, widoczne są u niego wady zgryzu oraz wady wymowy. Nadmierne ślinienie przyczynia się do tego, że język wypada z jamy ustnej a z kolei mięśnie w obrębie jamy ustnej nie pracują prawidłowo. Bywa, że zniechęca nawet dzieci do gaworzenia, które jest bardzo ważnym etapem w rozwoju mowy. Powoduje wady zgryzu, co między innymi przyczynia się do seplenienia między zębowego a także powoduje że dziecko źle artykułuje niektóre głoski (s, ż, dz, sz, ż, cz, dż). Smoczek długo trzymany w buzi powoduje opóźnienie w pionizacji języka. Wkładając go do buzi pozbywamy dziecko naturalnego napinania mięśni języka a także ćwiczenia pionizacji jego czubka. 

O roli smoczka i o tym jak z niego zrezygnować napiszę w najbliższym czasie. 


Papki ukochane papki


Nie tyle jedzenie papkowate wpływa na rozwój mowy, ale to jak długo je podajemy dziecku. Wiadomo papki, czyli przecierane zupki, miksowane owoce to chwilowe jedzenie. Należy je w momencie pojawienia się ząbków zastępować normalnym jedzeniem, tak aby maluch rozdrabniał jedzenie w buzi i prawidłowo je połykał. Kiedy dziecko kończy rok to moment aby w którym należy jak najmniej miksować jedzenie, uczymy też przy tym poszczególnych smaków, konsystencji i dajemy mu możliwość wyboru ulubionych warzyw czy owoców. Zarówno długie karmienie przez smoczek jak i podawanie papkowatego jedzenia utrwala nie prawidłowe połykanie. Co do kubeczków polecam te 360st. zamiast tradycyjnych niekapków, ponieważ sprawiają, że dziecko w szybki sposób przechodzi od ssania do prawidłowego picia jak ze szklanki. Ważne aby podawać dzieciom do gryzienia marchewkę i  pozwolić na żucie mięsa. Jeśli o karminie butelką to pamiętajmy aby nie karmić na leżąco, najlepiej wykonać je na kolanach przed sobą. Co do jedzenia łyżeczką, nigdy nie karmimy dziecka w ten sposób, że wkładamy ją do buzi i wycieramy o górną wargę. Prawidłowe karmienie łyżeczką powinno wyglądać następująco: wkładamy ją poziomo do ust i lekko dociskamy nią środek języka, następnie powoli wysuwamy z buzi. Czynność ta aktywizuje samodzielne ściąganie pokarmu z łyżeczki i prawidłowe połykanie. 

Czynniki mające wpływ na opóźniony rozwój mowy


Mówiąc o opóźnieniach mowy mam na myśli niższą sprawność językową powstałą w okresie kształtowania się mowy. Przejawem opóźnionego rozwoju mowy jest ubogi słownik, mała ilość zdań złożonych, nieprawidłowa gramatyka. Przyjrzyjmy się co tak dokładnie wpływa na opóźniony rozwój mowy twojego dziecka. 

Zacznijmy od czynników egzogennych, czyli jak otaczające środowisko wpływa na rozwój mowy:


  • Dziecku brakuje bodźców zachęcających do mówienia - warto od samego początku mówić do dziecka i opowiadać o otaczającym świecie. Brak kontaktu z ludźmi może przyczynić się do tego, że mowa dziecka nie rozwinie się;
  • Dziecko ma nadmiar bodźców słownych - może wywołać niechęć do kontaktów werbalnych i zahamować rozwój mowy;
  • Nauka nieprawidłowych wzorców i postaw językowych dorosłych - błędna wymowa, stosowanie nieprawidłowych form gramatycznych, ubogie słownictwo a także zwracanie się do dziecka w sposób rozczulający i niańczący mają wpływ na wady wymowy. Wówczas stają się jego nawykiem i z czasem ciężko ich się pozbyć;
  • Niewłaściwe reakcje otoczenia na pierwsze wypowiedzi dziecka - jeśli nie zauważamy pierwszych słów dziecka a wręcz je lekceważymy to tym sposobem zniechęcamy dziecko do dalszej mowy.

Do drugiej grupy zaliczamy czynniki endogenne, czyli wrodzone wynikające z:

  • uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego - mowa tutaj o uszkodzeniach struktur korowych (obszary mowy w mózgu) powstałych przed zakończeniem rozwoju mowy. Uszkodzenia układu pozapiramidowego (część ośrodkowego układu nerwowego, odpowiedzialny za inicjowanie i kontrolowanie ruchów automatycznych, które nie są świadome) mowa tutaj o charakterystycznych zaburzeniach oddychania oraz mowy). Minimalna dysfunkcja mózgowa, wywołania lekkim uszkodzeniem w okresie płodowym lub we wczesnym dzieciństwie. Napady padaczkowe, któremu towarzyszy niedotlenienie mózgu mające  wpływ na ośrodkowy układ nerwowy;
  • opóźnienia rozwoju mowy wynikające z uszkodzenia obwodowego narządu mowy. Mowa tu przede wszystkim o wadach głosowo- artykulacyjnych (rozszczepy warg i podniebienia). Uszkodzenia mięśniowo - nerwowe w mózgowym porażeniu dziecięcym.
  • opóźnienia mowy wynikające z uszkodzenia narządu słuchu. Zależy od stopnia ich głębokości jednocześnie sprawia, że dziecko nie uczy się dźwięków z otoczenia, które wpływają na jej prawidłowy rozwój;
  • Opóźnienia mowy powstałe w wyniku niedorozwoju umysłowego;
  • Opóźniony rozwój mowy powstały w wyniku autyzmu dziecięcego.


Pamiętajmy jak ważny jest rozwój mowy dziecka dla dalszego funkcjonowania. Może warto od samego początku właściwie kształtować prawidłowe nawyki i dać dziecku możliwości prawidłowego rozwoju aparatu mowy. Rezygnujmy ze smoczków w miarę najszybszym czasie a jedzenie zmiksowane zastępujmy normalnym. Zastanówmy się jak możemy stymulować i być jednocześnie wzorem do naśladowania. Pokazujmy świat dookoła i opowiadajmy o nim jak najwięcej, zachęcimy tym samym dziecko do odkrywania go i tym samym rozwijania słownictwa. Jeśli od samego początku się dobrze za to zabierzemy nie będziemy mieć z tym później problemów i wizyty w gabinecie logopedycznym będą tylko spotkaniami kontrolnymi. 


ZA TYDZIEŃ KILKA RAD JAK WŁAŚCIWIE ROZWIJAĆ MOWĘ DZIECKA


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Zapraszam podziel się ze mną swoją opinią